Patatesin Besin Değeri ve Kalorisi

  • 10.736 kez görüntülendi.

 

Patates, “Solanum tuberosum” adı verilen bir bitkinin köklerinde yetişen yeraltı yumrusudur. Güney Amerika’ya özgüdür, 16. yüzyılda Avrupa’ya getirilmiş oradan da dünyaya yayılmıştır ve artık dünya çapında sayısız çeşitte yetiştirilmektedir.

 

Genellikle yemeği, haşlaması, kızartması yapılır. Garnitür olarak ve salatalarda da kullanılır. Ayrıca patates cipsi ve unu da tüketilir.

 

Kabuğuyla pişmiş patates, potasyum ve C vitamini gibi birçok vitamin ve mineral kaynağıdır. Genellikle kahverengi tonlarında olur ancak sarı, kırmızı ve mor da dahil olmak üzere renkli çeşitleri de vardır.

 

 

patates kaç kalori

 

Patates Besin Değeri

Taze olduğunda % 80 oranında su içermesinin yanı sıra, patates esas olarak karbonhidratlardan oluşur, orta derecede protein ve lif içerir fakat neredeyse hiç yağ içermez.

 

 

Patates kaç kalori?

Patates kalori olarak 100 gram kabuklu patates 87, çiğ patates 77, haşlanmış patates 93, patates kızartması 312 kaloridir.

 

Aşağıdaki tablo, kabuklu patatesin besin içeriği hakkında bilgi vermektedir.

 

Patates içindekilerMiktar

(100 gr)

Kalori                                      87                                    
Su% 77
Protein1,9 g
Karbonhidrat20,1 g
Şeker0,9 g
Lif1,8 g
Yağ0,1 g
Doymuş0,03 g
Tekli doymamış0 g
Çoklu doymamış0,04 g
Omega-30,01 g
Omega-60,03 g
Trans yağ~

 

 

Patates Karbonhidratlar

Patates esas olarak karbonhidrattan oluşur. Öncelikle nişasta şeklindeki karbonhidratlar kuru ağırlığın % 66-90’ını oluşturur. Sükroz, glukoz ve fruktoz gibi basit şekerler de az miktarda bulunur.

 

Patatesin glisemik indeksi yüksektir ve bu nedenle şeker hastaları için uygun değildir. Glisemik indeks, yiyeceklerin bir yemekten sonra kan şekeri artışını nasıl etkilediğinin bir ölçütüdür.

 

Ancak pişirme yöntemine bağlı olarak glisemik indeksi düşürülerek, orta aralığa çekilebilir. Patatesi pişirdikten sonra soğutmak, kan şekeri üzerindeki etkisini azaltır ve glisemik indeksi % 25-26 oranında düşürebilir.

 

 

Lif

Patates, yüksek lifli bir gıda olmasa da, düzenli olarak yiyenler için önemli bir lif kaynağı olabilir. Kuru patatesin kabuğu yaklaşık % 50 liftir. Patates lifleri esas olarak pektin, selüloz ve hemiselüloz gibi çözünmeyen liflerden oluşur.

 

Ayrıca, çeşitli miktarlarda, kolondaki dost bakterileri besleyen ve sindirim sağlığını geliştiren bir lif türü olan dirençli nişasta da içerir. Dirençli nişasta, kan şekeri kontrolü sağlar. Pişirildikten sonra sıcak haliyle karşılaştırıldığında, soğuk patates yemeği daha yüksek miktarda dirençli nişasta içerir.

 

 

Protein

Patates, protein bakımından düşüktür, tazeyken % 1-1,5 ve kuruyken % 8-9 arasında değişir. Proteinde düşük olmasına rağmen, patatesin protein kalitesi soya fasulyesi ve diğer baklagillerden daha yüksektir. Bu sebzedeki ana protein, bazı insanlar için alerjik olabilen patatin olarak adlandırılır.

 

 

Patates Vitaminler ve Mineraller

Patates, potasyum ve C vitamini başta olmak üzere çeşitli vitamin ve minerallerin iyi bir kaynağıdır. Bazı vitaminler ve minerallerin seviyeleri pişirildiğinde azalır.

 

Patateste C vitamini var mı?

Patateste bulunan ana vitamindir. C vitamini seviyeleri pişirme ile önemli ölçüde azalır.

 

Potasyum

Patatesteki bu baskın mineral, kabuğunda yoğunlaşır. Potasyum alımı kalp sağlığına yararlıdır.

 

Folat

Kabuğun içinde yoğunlaşan, en yüksek folat konsantresi, renkli etli patateste bulunur.

 

B6 Vitamini

Kırmızı kan hücrelerinin oluşumunda rol oynayan B6 vitamini çoğu gıdada bulunur ve eksikliği nadirdir.

 

 

Diğer Bitki Bileşikleri

Patates, çoğunlukla kabukta yoğunlaşan biyoaktif bitki bileşikleri bakımından zengindir. Mor veya kırmızı çeşitleri polifenol adı verilen en yüksek miktarda antioksidan içerir.

 

Klorojenik asit

Patatesteki ana polifenol antioksidandır.

 

Kateşin

Toplam polifenol içeriğinin yaklaşık üçte birini oluşturan bir antioksidan. Mor patateste konsantrasyonu en yüksektir.

 

Lutein

Sarı etli patateste bulunan lutein, göz sağlığı için önemli olan bir karotenoid antioksidandır.

 

Glikoalkaloidler

Patates tarafından böcekler ve diğer tehditlere karşı doğal bir savunma olarak üretilen, çoğunlukla solanin olmak üzere zehirli bir besin maddeleri sınıfı. Büyük miktarlarda zararlı etkileri olabilir.

 

 

Patates Sağlıklı mı?

Patates yemek genellikle sağlıklı ve güvenlidir. Ancak, bazı durumlarda, tüketimi sınırlandırılmalı ya da hiç tüketilmemelidir.

 

 

Patates Alerjisi

Gıda alerjileri, belirli gıdalardaki proteinlere zararlı bir bağışıklık reaksiyonu ile karakterize edilen yaygın bir durumdur. Patates alerjisi nispeten nadirdir ancak bazı insanlar patatesteki ana proteinlerden biri olan patatine karşı alerjik olabilir.

 

Lateks alerjisi olan bazı kişiler, aynı zamanda alerjik çapraz reaktivite olarak bilinen bir olay olarak patatine duyarlı olabilir.

 

 

Glikoalkaloidler

Patates gibi it üzümü ailesinin bitkileri, glikoalkaloidler olarak bilinen bir toksik besinler sınıfı içerir. Patateste, solanin olarak bilinen ana glikoalkaloid vardır.

 

Patates yedikten sonra glikoalkaloid zehirlenmesi yani patates zehirlenmesi hem insanlarda hem de hayvanlarda bildirilmiştir. Bununla birlikte, toksisite raporları nadirdir.

 

Düşük dozlarda, glikoalkaloidler genellikle baş ağrısı, mide ağrısı, ishal, bulantı ve kusma gibi hafif semptomlara neden olur. Daha ciddi vakalarda semptomlar arasında nörolojik bozukluklar, hızlı nefes alma, hızlı kalp atışı, düşük tansiyon, ateş ve hatta ölüm bulunur.

 

Farelerde, uzun süreli glikoalkaloid alımı, beyin, akciğer, göğüs ve tiroid kanseri riskini artırdı. Diğer hayvan çalışmaları, insan beslenmesinde bulunabilecek düşük glikoalkaloid seviyelerinin, inflamatuar bağırsak hastalığını şiddetlendirdiğini göstermektedir.

 

Normalde, patates sadece eser miktarda glikoalkaloid içerir. Ölümcül bir doz almak için 70 kg’lık bir bireyin bir günde 2 kg patates (kabuğu ile) yemesi gerekir.

 

 

Akrilamidler

Akrilamidler, kızartma, fırınlama ve kavurma gibi çok yüksek sıcaklıklarda pişirildiğinde karbonhidrat açısından zengin gıdalarda oluşan kirleticilerdir.

 

Kızarmış, fırınlanmış veya kavrulmuş patateste bulunurlar; taze, haşlanmış veya buğulandıklarında olmazlar. Akrilamid miktarı yüksek kızartma sıcaklıklarıyla artar.

 

Diğer gıdalara kıyasla, patates kızartması ve patates cipsi, akrilamidlerde çok yüksektir. Endüstriyel kimyasal olarak kullanılan akrilamid toksisitesi, çalışma ortamlarında maruz kalan kişilerde bildirilmiştir.

 

Gıdalardaki akrilamid miktarı genellikle düşük olmasına rağmen, bazı uzmanların endişe duyduğu bu kimyasallara uzun süreli maruz kalmaktır. Hayvan çalışmaları akrilamidlerin nörotoksik etkilere ek olarak kanser riskini artırabildiğini göstermektedir.

 

İnsanlarda, akrilamidler kanser için olası bir risk faktörü olarak sınıflandırılmıştır. Sayısız gözlemsel çalışma, akrilamid açısından zengin gıdaların insanlarda kanser riski üzerindeki etkisini araştırmıştır. Birkaç çalışma akrilamidleri meme kanseri, yumurtalık, böbrek, ağız ve özofagus kanseri riskini artırmasıyla ilişkilendirmiştir.

 

Optimal sağlık için, patates kızartması ve patates cipsi tüketimini sınırlamak gerekir.

 

patates karbonhidrat

 

Patates ile İlgili İpuçları

  • Sert ve düzgün patatesler daha sağlıklıdır. Buruşuk, solgun kabuklu, yumuşak, koyu lekeli, kesik yüzeyli ya da yeşil patatesleri almayın.
  • Patates soğuk, karanlık ve iyi havalandırılan ortamda birkaç hafta dayanabilir.
  • Patatesi buzdolabında saklamayın çünkü pişirdiğinizde renkleri koyulaşır.
  • Bütün besin maddeleri kabuğunda bulunur. Bu yüzden kabuklarıyla birlikte pişirmeniz tavsiye edilir.
  • Yapılan çalışmalara göre patatesi çiğ olarak tüketmek, pişirerek tüketmekten daha faydalı.
  • Patates pişirirken, pişirme suyuna bir kaşık sirke koyun. Hem rengi sapsarı kalır, hem de daha lezzetli olur.
  • Fırında pişirirken, lezzetli olması için taze yerine eski patates kullanın. Çünkü eski olanlar yenisine göre daha az su içerir. Fırına koymadan önce çatal batırarak üzerinde delikler açın. Böylece pişme esnasında patatesin içindeki nem dışarı çıkar ve piştikten sonra daha tok tutup lezzetli olur.
  • Haşlarken, haşlama suyunun içine bir kaşık margarin katarsanız, vitaminini kaybetmez ve daha çabuk pişer.
  • Patatesi daha kolay soymak için 10 dakika sıcak suda bekletin.
  • Kızartmasının gevrek olması için patatesleri una buladıktan sonra tavaya atın.

 

 

 

Yeni yazılarımızdan haberdar olmak için binlerce abonenin arasına sen de katıl!

Delivered by FeedBurner

diyetz.com
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ