Mısırın Faydaları, Zararları ve Besin Değeri

 

Mısır, dünyadaki en popüler tahıllardan biridir. Genellikle patlamış olarak ve tatlı mısır şeklinde tüketilir ancak rafine edilmiş hali gıdalardaki bileşenler olarak karşımıza çıkmaktadır. Bunlar, mısır ekmeği, cipsi, unu, yağı şurubudur.  Genellikle sarı renklidir ancak kırmızı, turuncu, mor, mavi, beyaz ve siyah gibi çeşitli renklerde de bulunur.

 

Lif, vitamin ve mineral bakımından zengindir. Ancak mısırın faydaları tartışmalıdır – yararlı besinleri içerirken, aynı zamanda kan şekerini de yükseltir ve genellikle genetiği değiştirilerek kullanılır.

 

Biz de bu yazıda “mısır nedir”, “mısır faydaları”, “mısırın zararları”, “mısırın besin değeri” konularında ayrıntılı açıklamalar yapalım.

 

 

Mısır Nedir?

Mısır hangi besin grubuna girer?

Mısır bitkisi, hem bir sebze hem de tahıl tanesi olarak kabul edilir. Mısır koçanından yediğiniz tatlı mısır, genellikle mutfak dünyasında bir sebze olarak kabul edilirken, patlatılmak için kullanılan kuru tohumlar tam tahıl olarak sınıflandırılır.

 

9000 yıl önce Meksika’da doğmuştur. Yerli Amerikalılar bu ürünü ana besin kaynağı olarak yetiştirmiş ve hasat etmişlerdir. Bugün, dünya çapında en çok tüketilen tahıl tanelerinden biridir.

 

 

Mısırın Besin Değeri

Değişik miktarda su içermesinin yanı sıra, esas olarak karbonhidratlardan oluşur ve az miktarda protein ve yağ içerir. Bir bardak (164 gram) tatlı sarı mısırın besin değeri şöyledir:

 

  • Mısırın kalorisi: 177
  • Karbonhidrat: 41 gram
  • Protein: 5.4 gram
  • Yağ: 2.1 gram
  • Lif: 4.6 gram
  • C Vitamini: Günlük değerin % 17’si (DV)
  • Tiamin (vitamin B1): DV’nin % 24’ü
  • Folat (B9 vitamini): DV’nin % 19’u
  • Magnezyum: DV’nin % 11’i
  • Potasyum: DV’nin % 10’u

 

mısırın faydaları

 

Karbonhidrat

Bütün tahıllar gibi, bu tahıl tanesi de öncelikle karbonhidrattan oluşur. Nişasta kuru ağırlığın % 28-80’ini oluşturur ve ana karbonhidrat türüdür. Ayrıca az miktarda şeker (% 1-3) içerir. Şekersiz olarak da bilinen tatlı mısır, çoğu sakkaroz olan yüksek bir şeker içeriğine (% 28) sahip özel bir nişasta çeşididir.

 

Glisemik indeks, karbonhidratların ne kadar hızlı sindirildiğinin bir ölçüsüdür. Tatlı mısırın glisemik indeksi şeker içeriğine rağmen ortalama bir değere sahiptir.

 

 

Lif

Yüksek oranda lif içeren bir tahıldır. Sinemada tükettiğiniz bir orta boy patlamış mısır (112 g) yaklaşık 16 gram lif içerir. Bu tahıldaki baskın lif türleri, hemiselüloz, selüloz ve lignin gibi çözünmez liflerdir.

 

 

Protein

Bu tahıl, iyi bir protein kaynağıdır. Çeşidine bağlı olarak, protein içeriği % 10-15 aralığındadır. En çok bulunan proteinler, toplam protein içeriğinin % 44-79’unu oluşturan zeinler olarak bilinir.

 

Genel olarak, zeinlerin protein kalitesi zayıftır çünkü bazı temel amino asitler, başta lizin ve triptofan bulunmamaktadır. Beslenmedeki rollerinden ayrı olarak, zeinler oldukça yapışkandır, mürekkepler, haplar, şekerleme ve fıstıklar için kaplama üretiminde kullanılmaktadır.

 

 

Yağ

Bu tahılın yağ içeriği % 5-6 aralığında olup, yağ oranı düşük bir gıdadır. Ancak öğütme işleminin yan ürünü olan mısır tohumu, yağ açısından zengindir ve genellikle mısır yağı yapmak için kullanılır. Arıtılmış bu yağ esas itibariyle bir çoklu doymamış yağ asidi olan linoleik asitten oluşurken, tekli doymamış ve doymuş yağlar geri kalan bölümü oluşturur.

 

Bu tahılın yağı ayrıca önemli miktarda E vitamini, ubiquinone (Q10) ve fitosterolleri içerir ve bunlar ürünün raf ömrünü uzatır ve kolesterol düzeylerini düşürmek için etkili hale getirir.

 

Ancak bu yağ gibi rafine edilmiş tohum yağı ile ilgili bir takım endişeler hala var. Mısır bitkisini yemek iyidir ancak mısır yağı tavsiye edilmez.

 

 

Vitaminler ve Mineraller

Bu nişastalı sebze, çeşitli vitamin ve mineraller içerir. Ancak miktar, türüne bağlı olarak değişkendir. Genelde, patlamış olarak tüketilen şekli, mineraller bakımından zengindir; tatlı mısır ise pek çok vitaminde daha yüksektir.

 

Patlamış mısır:

Manganez: Tahıllar, baklagiller, meyveler ve sebzelerde yüksek miktarda bulunan önemli bir eser elementtir. Manganez, fitik asit içeriği nedeniyle mısırdan az emilir.

 

Fosfor: Patlamış mısırda iyi miktarlarda bulunan fosfor, vücut dokularının büyümesinde ve bakımında önemli rol oynayan bir mineraldir.

 

Magnezyum: Önemli bir mineraldir. Zayıf magnezyum durumu, kalp rahatsızlığı gibi birçok kronik hastalık riskini artırır.

 

Çinko: Vücutta birçok temel fonksiyona sahip olan eser elementtir. Bu tahıldaki fitik asitin varlığı nedeniyle emilimi kötü olabilir.

 

Bakır: Yetersiz bakır alımının kalp sağlığı üzerinde olumsuz etkileri vardır.

 

Tatlı mısır:

Pantotenik asit: B vitaminlerinden biridir ve B5 vitamini de denir. Neredeyse tüm gıdalarda bir dereceye kadar bulunur ve bu nedenle eksikliği nadirdir.

 

Folat: B9 vitamini veya folik asit olarak da bilinir, folat, gebelikte özellikle önemli olan temel bir besindir.

 

B6 Vitamini: İlgili vitaminlerden oluşan bir sınıf, en yaygın olanı piridoksin. Vücutta çeşitli fonksiyonlara hizmet eder.

 

Niasin: B3 vitamini olarak da bilinir, mısırdaki niasin iyi absorbe edilmez. Pişirilmesi emilim için daha uygun olmasını sağlayabilir.

 

Potasyum: Kan basıncını kontrol etmek için önemli olan ve kalp sağlığını iyileştirebilen temel bir besindir.

 

 

Diğer Bitki Bileşikleri

Bu tahıl, bazı biyoaktif bitki bileşikleri içerir, bunların bazılarının yararlı sağlık etkileri vardır. Diğer yaygın tahıl tanelerinden daha yüksek miktarda antioksidan içerir.

 

Ferulik asit: Mısırdaki ana polifenol antioksidanlarından biridir ve buğday, yulaf ve pirinç gibi diğer tahıllardan daha fazla miktarda bulunan antioksidandır.

 

Antosiyaninler: Sebzelerin mavi, mor ve kırmızı renklerinden sorumlu bir antioksidan pigment ailesidir.

 

Zeaksantin: Zeaksantin, mısır gibi bitkilerde yaygın olarak bulunan karotenoidlerden biridir. İnsanlarda, göz sağlığından sorumludur.

 

Lutein: Bu tahıldaki ana karotenoidlerden biri. Zeaksantin gibi insan gözünde (retina) antioksidan olarak bulunur ve gözü mavi ışığın oluşturduğu oksidatif hasarlardan korur.

 

Fitik asit: Çinko ve demir gibi besin minerallerinin emilimini bozabilen bir antioksidandır.

 

 

Mısırın Faydaları

 

Göz Sağlığı

Makula dejenerasyonu ve katarakt, dünyanın en yaygın görme bozukluklarındandır ve körlüğün ana nedenleri arasındadır. Enfeksiyonlar ve yaşlılık bu hastalıkların başlıca nedenlerindendir ancak beslenme de önemli bir rol oynar.

 

Zeaksantin ve lutein gibi antioksidanların, özellikle de karotenoidlerin, beslenme yoluyla alımının göz sağlığı için önemli faydaları vardır. Lutein ve zeaksantin, mısır bitkisindeki baskın karotenoidlerdir ve toplam karotenoid içeriğinin yaklaşık % 70’ini oluştururlar. Ancak beyaz mısırda düzeyleri genellikle düşüktür.

 

Genelde maküler pigmentler olarak bilinen lutein ve zeaksantin, mavi ışıktan kaynaklanan oksidatif hasara karşı koruyan, gözün ışığa duyarlı iç yüzeyi olan insan retinasında bulunur.

 

Bu karotenoidlerin kandaki yüksek seviyeleri hem maküler dejenerasyon hem de katarakt riskinde azalma sağlar. Sarı mısır gibi lutein ve zeaksantin bakımından zengin besinler düzenli olarak tüketildiğinde göz sağlığı üzerinde olumlu etkileri vardır.

 

 

Divertiküler Hastalığının Önlenmesi

Divertiküler hastalığı (divertiküloz), kolon duvarlarında torbalar ile karakterize edilen bir durumdur. Başlıca semptomlar kramp, gaz, şişkinlik ve enfeksiyonlardır. Patlamış mısır tüketimi bu hastalık için koruyucu olarak bulunmuştur. Çalışmalarda en çok patlamış mısır yiyen erkeklerde divertiküler hastalık geliştirme olasılığı en az yiyenlere göre % 28 daha azdır.

 

 

 

Mısırın Zararları

Mısır yemek, genellikle güvenli kabul edilir. Ancak bu tahıl tanesinin tüketiminin zararlı olduğu durumlar da vardır.

 

 

Antinutrientler

Tüm tahıl taneleri gibi mısırda da fitik asit (fitat) bulunur. Fitik asit yediklerinizdeki demir ve çinko gibi minerallerinin emilimini engeller.

 

Bu genellikle dengeli beslenen ve düzenli olarak et yiyen insanlar için sorun değildir ancak tahılların ve bakliyatların temel besinler olduğu gelişmekte olan ülkelerde ciddi bir endişe kaynağı olabilir.

 

 

Mikotoksinler

Bazı tahıl taneleri ve baklagiller mantarların bulaşmasına duyarlıdır. Mantarlar mikotoksinler olarak bilinen ve önemli bir sağlık sorunu olarak kabul edilen çeşitli toksinler üretmektedirler. Bu tahıldaki mikotoksinlerin ana sınıfları fumonisinler, aflatoksinler ve trikotesenlerdir. Fumonisinler özellikle dikkat çekicidir.

 

Dünya genelinde depolanmış hububatlarda bulunurlar ancak olumsuz sağlık etkileri çoğunlukla mısır ve ürünlerinin tüketimi ile, özellikle de ana beslenme şekli olarak bu tahıla bağımlı kişiler arasında kendini gösterir. Kirlenmiş mısırın yüksek tüketimi, kanser ve sinirsel tüp kusurları, özürlülük veya ölümle sonuçlanabilen yaygın doğum kusurları için şüpheli bir risk faktörüdür.

 

Bu tahıldaki diğer mikotoksinler de olumsuz etkilere neden olabilir. Nisan 2004’te Kenya’da 125 kişi, evde yetiştirilen mısır yedikten sonra aflatoksin zehirlenmesinden öldü.

 

Çoğu ülkelerde, gıda güvenliği yetkilileri piyasadaki gıdalardaki mikotoksin seviyelerini kontrol etmektedir ve tüm gıda üretimi ve depolaması kesinlikle düzenlenmektedir. Genel olarak, mısır ve ürünlerinin tüketilmesi endişe kaynağı değildir. Ancak gelişmekte olan ülkelerde ve evde yetiştiği her yerde, olumsuz sağlık etkileri riski daha yüksek olabilir.

 

 

Kan şekerinde ani yükselmelere neden olabilir

Bu tahılın nişasta içeriği yüksek olduğundan, kan şekerini hızlı yükseltebilir ve bazı kişiler özellikle diyabet hastası olan kişiler için uygun olmayabilir. Bu kişiler yüksek fruktozlu mısır şurubu içeren ürünleri tüketirken dikkatli olmalıdır.

 

 

Genellikle genetiği değiştirilir

Mısır, en çok genetiğiyle oynanan ürünlerden biridir.  Bu yüzden insan sağlığı üzerindeki etkileri konusunda en çok tartışılan konulardan olmuştur.

 

mısır alerjisi nedir

 

 

Mısır Alerjisi Nedir?

Bağışıklık sistemi mısır ya da bir mısır ürününü zararlı olarak algılarsa, mısır alerjisi oluşur. Yanıt olarak, alerjeni nötralize etmek için immünoglobulin E (IgE) adı verilen antikorlar salgılar. Vücut alerjeni tanımlar ve bağışıklık sistemini histamin ve diğer kimyasalları serbest bırakmak için işaret eder. Alerji belirtilerine bu reaksiyon neden olur.

 

Mısır alerjisi nadirdir. Yüksek fruktozlu mısır şurubu, bitkisel yağ veya diğer veya mısır ürünlerine maruz kalma ile ortaya çıkabilir. Laboratuvar araştırmaları pirinç, buğday veya soya gibi diğer benzer alerjenlerle çapraz reaktivite göstermiştir.

 

 

Mısır alerjisi belirtileri

Böyle bir yiyeceğe gösterilen alerjik reaksiyonlar değişebilir. Bazı insanlar için reaksiyonlar rahatsızlık vericidir. Bazıları için, daha şiddetli ve hatta hayatı tehdit edici olabilir. Semptomlar genellikle mısır veya ürünlerini tükettikten dakikalar sonra veya iki saate kadar ortaya çıkar ve şunları içerir:

 

  • Ağızda karıncalanma veya kaşıntı
  • Ciltte döküntü
  • Baş ağrısı
  • Dudakların, dilin, boğazın, yüzün veya vücudun diğer bölümlerinin şişmesi
  • Hırıltı veya burun tıkanıklığı ile nefes almada zorluk
  • Baş dönmesi veya bayılma
  • Mide bulantısı, kusma veya ishal gibi sindirim problemleri

 

 

Şiddetli alerjik reaksiyonlar

Mısıra ciddi bir alerjik reaksiyon, yaşamı tehdit eden anafilaksi ile sonuçlanabilir. Semptomlar şunları içerir:

 

  • Bilinç kaybı
  • Hızlı ve düzensiz nabız
  • Şok
  • Boğaz ve hava yollarının şişmesi nedeniyle solunum zorluğu

 

Böyle bir alerjiniz varsa veya bu belirtilerden herhangi birini yaşıyorsanız hemen tıbbi yardım almanız gerekir. Bu tahıldan uzak durmak zor olabilir çünkü birçok gıda ürünü mısır içerir. Bazı insanlar için alerjene dokunmak bile reaksiyona neden olabilir. Alerjik reaksiyonu önlemenin bir yolu, kendi yaptığınız yiyecekleri yemektir. Ayrıca gıda etiketlerini dikkatlice okumalısınız.

 

Sonuç olarak;

Mısır en çok tüketilen tahıl tanelerinden biridir. Lutein ve zeaksantin gibi antioksidan karotenoidlerin iyi bir kaynağı olan sarı mısır, göz sağlığını geliştirir.

 

Aynı zamanda birçok vitamin ve mineralden zengin bir kaynaktır. Her gıdada olduğu gibi ılımlı miktarda tüketilmesi tavsiye edilir.

 

 

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ

Bir Cevap Yazın

%d blogcu bunu beğendi: