Maltodekstrin Nedir, Ne İşe Yarar, Zararlı mı?

    Sık sık yiyeceklerin etiketini okuyorsanız, maltodekstrin bileşeniyle defalarca karşılaşmış olabilirsiniz. Çok yaygın kullanılan bir katkı maddesidir ve araştırmalar, paketlenmiş gıdaların yaklaşık % 60’ının içeriğinde bu maddeyi tespit etmiştir.

    Maltodekstrin nişastadan yapılır ve bir dolgu maddesidir. Gıdaların raf ömrünü uzatmak için, koyulaştırıcı veya koruyucu olarak kullanılır.

    maltodekstrin nasıl kullanılır

    Bazı gıda düzenleme kurumları tarafından güvenli olarak kabul edilmiş olmasına rağmen, maltodekstrin tartışmalı bir katkı maddesidir. 

    Yazıda “maltodextrin nedir”, “maltodekstrinin özellikleri nelerdir”, “maltodekstrin faydası var mı” gibi sorulara yanıt aranacaktır.  

    Maltodekstrin Nedir?

    Maltodekstrin nişasta ile yapılan yapay bir karbonattır. Bazı ülkelerde maltodekstrin, mısır ya da patates nişastasından yapılır ancak bazı ülkeler pirinç ya da buğday nişastası da kullanmaktadır.

    Tüketilen mısırın % 90’ı genetik olarak modifiye edildiğinden bu genellikle tartışmalara neden olmaktadır.

    Nişasta, kısmi hidroliz adı verilen ve nişastayı kısmen sindirmek için su ve enzimlerin eklendiği bir süreç geçirmektedir. Daha sonra rafine edilir ve nötr veya hafif tatlı tadı olan ince bir beyaz toz üretmek için kurutulur.

    Maltodekstrin, gıdaları kabartmak, dokuyu geliştirmek ve raf ömrünü uzatmak için birçok işlenmiş üründe bir gıda katkı maddesi olarak kullanılır.

    Maltodekstrin içeren bazı ürünler şunlardır; 

    – Şeker

    – Hazır pudingler

    – Az yağlı yoğurt

    – Sporcu içecekleri

    – Bebek ürünleri

    – Salata sosları

    – Tatlandırıcılar

    – Sabunlar

    – Makyaj malzemeleri

    – Çamaşır deterjanı

    Bir başka maltodekstrin türü, dirençli maltodekstrindir. Normal maltodekstrinden farklı olarak, dirençli olanı yapay bir çözünür lif türüdür.

    Yazıda, gıda katkı maddesi olarak daha yaygın kullanıldığı için normal maltodextrin üzerinde durulacaktır.

    maltodekstrin ne işe yarar

    Maltodekstrin Kullanımı

    Maltodekstrin çok yönlü ve ucuzdur, bu da üreticilerin kullanımı için daha cazip olduğu anlamına gelir.

    Maltodekstrin için bazı kullanım alanları şunlardır:

    Dolgu maddesi olarak kullanılır

    Gıdalara bir bileşen olarak, tadını etkilemeden eklenir.

    Kıvam artırıcı olarak kullanılır

    Az yağlı yoğurt, hazır puding, soslar, salata sosu ve jöle gibi ürünlerde, maltodekstrin, nişastanın koyulaştırma özelliklerini korur.

    Bağlayıcı madde olarak kullanılır

    Genellikle ilaçları tablet ve hap formuna sokmak için kullanılır.

    Koruyucu olarak kullanılır

    Maltodekstrin özellikle birçok bebek mamalarında, raf ömrünü uzatmak için kullanılır. Topak oluşturmadan kolaylıkla çözünmesini sağlar.

    Pürüzsüz bir doku oluşturmak için kullanılır

    Birçok losyon ve kremlerde bulunabilir.

    Maltodekstrin Faydaları Nelerdir?

    Sporculara faydası olabilir

    Birçok sporcu, performansı artırmanın yollarını arar. Sporcu içecekleri gibi takviyeler, sporcuların daha uzun süre eğitim seanslarına devam etmelerine yardımcı olan popüler seçeneklerdir.

    Maltodekstrin, sporcu içeceklerinde yaygın olarak kullanılan bir karbonhidrat kaynağıdır çünkü vücutta kolaylıkla sindirilir ve emilir.

    Egzersiz sırasında vücut, glikojen adı verilen depolanmış enerji rezervlerini, şeker olarak da bilinen glikoz denilen kullanılabilir bir forma indirir.

    Yoğun eğitim veya yarışmalar sırasında sporcuların  glikojen depoları tükenebilir, bu nedenle takviyeler bu depoları yeniler ve sporcunun daha uzun süre eğitilmesine yardımcı olur.

    Araştırmalar, egzersiz sırasında ya da sonrasında maltodekstrin gibi bir karbonhidrat takviyesi almanın egzersiz performansını ve sporcuların dayanıklılıklarını iyileştirdiğini göstermektedir.

    Örneğin, sekiz sağlıklı erkekle yapılan bir bisiklet çalışması, bir maltodekstrin takviyesine karşı bir plasebo(etkisiz ilaç) almanın, bisiklet performansı üzerindeki etkilerini karşılaştırdı.

    Maltodekstrin takviyesi alan bisikletlilerin plaseboyla karşılaştırıldığında ortalama tur sürelerini 26 saniyede tamamladıklarını buldu.

    Birkaç çalışma, antrenman sonrasında maltodekstrin gibi karbonhidrat tüketenlerin, egzersiz sırasında tüketilen glikojen depolarını yenilemesine yardımcı olabileceğini gösterdiğinden, maltodekstrin direnç eğitim atletlerine de fayda sağlayabilir.

    Maltodekstrin Zararları Nelerdir?

    maltodekstrin kullanımı

    Besin değeri yoktur

    Maltodekstrinin sporda kullanımı olmasına rağmen, zayıf bir besin kaynağıdır. Bir çay kaşığı maltodekstrin şekere benzer ve 12 kalori, 3.8 gram karbonhidrat içermesine rağmen, neredeyse hiç vitamin veya mineral sağlamaz.

    Nişastalar besin maddeleri bakımından genellikle düşüktür ve maltodekstrin yapmak için gereken işlem, besin içeriğini daha da düşürür.

    Sporcular performans üzerindeki etkisini görebilir ve dayanıklılığın artması onlar için zayıf besin içeriğinden daha ağır basar, ancak ortalama bir kişi için hiçbir fayda sağlamaz.

    Ayrıca, yeterince egzersiz yapılmadan tüketildiğinde aşırı kilo alımına neden olabilir çünkü fazladan boş kalori alırsınız.

    Maltodekstrin içeren gıdaların çoğu yüksek oranda işlenmiştir, az miktarda besin sağlar ve daha yüksek hastalık riski ile bağlantılıdır.

    Glisemik indeksi yüksektir

    Glisemik indeks, gıdaların ne kadar çabuk kan şekeri seviyelerini yükselttiğinin bir ölçüsüdür.

    Düşük gilsemik indeks değerine sahip gıdalar 55 puanın altında, orta glisemik indeksli gıdalar 51-69 arasında ve yüksek glisemik indeksli  gıdalar 70’in üzerinde bir değer sağlar.

    Yüksek glisemik indeksli gıdalar, bağırsak tarafından kolaylıkla emilen şekerler içerdiğinden kan şekerini hızla yükseltir.

    Maltodekstrin, oldukça işlenmiş ve kolaylıkla sindirilebildiği için 85 ila 135 aralığında olağanüstü yüksek bir glisemik indekse sahiptir.

    Sporcular egzersiz süresince maltodekstrin gibi yüksek glisemik indeksli gıda maddelerini tolere edebilirler çünkü egzersiz, vücudun aşırı miktardaki şekeri atması için daha etkili olmasını sağlar.

    Bununla birlikte, ortalama bir kişi, genel sağlık üzerinde olumsuz etkilere neden olabilecek yüksek glisemik indeksli gıdalardaki şeker artışları işleme koymak için mücadele eder.

    Yüksek glisemik indeksli yiyecekleri sık tüketmek, obezite, tip 2 diyabet ve kalp hastalığı da dahil olmak üzere diğer birçok hastalıkla bağlantılıdır.

    Yüksek glisemik indeksli yiyecekleri yediğinizde kan şekerinde meydana gelen büyük artış, daha sonra, açlığa ve iştah artışına yol açarak enerjide hızlı bir düşüşe neden olabilir.

    Bağırsak sağlığını olumsuz etkileyebilir

    Alt bağırsağınızda 100 trilyonun üzerinde faydalı bakteri bulunduğunu biliyor muydunuz?

    Bağırsak mikrobiyotası olarak da bilinirler, sağlık için inanılmaz derecede önemlidirler. Bağışıklık, kilo kontrolü, kan şekeri ve gıda metabolizması gibi vücudun farklı süreçlerinde birçok farklı bakteri türü rol oynamaktadır.

    Bazı yiyecekler iyi bakterilerin büyümesini teşvik ederken diğerleri büyümesini engellediğinden beslenmenin bağırsak mikrobiyotası üzerinde büyük etkisi vardır.

    Sindirim hastalıklarına sahip olan hayvanlar ve insanlar üzerine yapılmış birçok çalışma, maltodekstrinden zengin bir beslenmenin bağırsak bakterilerinin bileşimini değiştirebileceğini ve vücudun enfeksiyonlara ve hastalıklara karşı daha duyarlı olabileceğini keşfetti.

    Bir araştırmada, araştırmacılar, insan bağırsak hücrelerinin maltodekstrine maruz bırakılmasının, E.coli gibi zararlı bakterilerin büyümesine ve bağırsak çevresine zarar veren özellikleri geliştirmesine neden olduğunu buldu.

    Bir başka çalışma, farelerin bağırsak hücrelerinin maltodekstrine maruz bırakılmasının antibakteriyel yanıtı azalttığını ve Salmonella istilasına daha kolay bir hedef haline geldiğini buldu.

    Birkaç çalışma maltodekstrin ile bakteriyel enfeksiyon riski arasında bir bağlantı olduğunu keşfetmiş olsa da, bu bağlantının ne denli önemli olduğunu daha iyi anlamak için sağlıklı bireylerde ve insan üzerinde yapılan çalışmalara ihtiyaç vardır.

    Bazı kişiler kullanımdan sonra yan etki yaşayabilir

    Maltodekstrin ile sağlık üzerindeki olumsuz etkileri arasında yayınlanmış bir yayın bulunmamasına rağmen bazı insanlar yan etkileri olduğunu bildirmektedir. Bunlar arasında şöyle olumsuz etkiler bulunur:

    maltodekstrin nedir ne işe yarar

    – Mide bulantısı

    – Şişkinlik

    – İshal

    – Kusma

    – Kaşıntı

    – Astım

    Rapor edilen yan etkilerin çoğu, karbonhidrat intoleransı veya emilim sorunları gibi durumlardır, bu nedenle bunlardan herhangi birine sahipseniz, maltodekstrin tüketmeyin.

    Çoğu insan için, maltodekstrin güvenli kabul edilir.

    Maltodekstrin içeren besinler yiyip ya da takviyeleri aldıktan sonra herhangi bir alerjik reaksiyon veya yan etki görüyorsanız derhal alımını durdurmalısınız.

    Sonuç olarak;

    Gıdalardaki maltodekstrin muhtemelen herhangi bir olumsuz etkiye sahip olmayacaktır. Aşırı kullanım ve ciddi yan etkilerle bağlantılı yayınlanmış bir çalışma yoktur.

    Sadece egzersiz performansı gösteren sporcular için yararlı gibi görünüyor. Ortalama bir kişiye faydası olmaz ve besin maddeleri bakımından düşüktür.

    Tip 2 diyabet veya insülin direnci riski taşıyan kişiler maltodekstrinden uzak durmalıdır.

    Son olarak, maltodekstrinin işlenmiş gıdalarda bulunduğu unutulmamalı ve sağlıklı gıdalardan zengin bir beslenme zaten maltodextrin alımını doğal olarak en aza indirecektir.

    ZİYARETÇİ YORUMLARI

    Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

    BİR YORUM YAZ