Malnütrisyon Nedir? Belirtileri, Nedenleri ve Tedavisi | diyetz

    Malnütrisyon Nedir? Belirtileri, Nedenleri ve Tedavisi

     

    Malnütrisyon yetersiz beslenme veya kötü beslenme olarak tanımlanır, belirli besinlerin çok az veya çok fazla alındığını ifade eder. Gelişim sorunları, göz problemleri, diyabet ve kalp hastalıkları gibi ciddi sağlık sorunlarına neden olabilir.

    Malnütrisyon, dünya çapında milyarlarca insanı etkiler.

    Malnütrisyon Nedir?

    Malnütrisyon, besin eksikliğinden veya aşırı yemekten kaynaklanan bir durumdur. Malnütrisyon türleri şunlardır:

     

     

    malnütrisyon belirtileri

     

     

    Yetersiz beslenme

    Bu tip kötü beslenme, yeterli protein, kalori veya mikro besin alamamaktan kaynaklanır. Düşük ağırlık-boy (aşırı zayıflık), yaşa göre boy (bodurluk) ve yaşa göre kilo düşüklüğüne (yetersiz) yol açar.

     

    Aşırı beslenme

    Protein, kalori veya yağ gibi bazı besin maddelerinin aşırı tüketilmesi de yetersiz beslenmeye yol açabilir. Bu genellikle aşırı kilo veya obezite ile sonuçlanır.

     

    Yetersiz beslenen insanlar genellikle vitamin, mineral, özellikle demir, çinko, A vitamini ve iyot gibi eksikliklere sahiptir. Ancak aşırı beslenmeyle birlikte mikro besin eksiklikleri de ortaya çıkabilir.

    Aşırı kalori tüketimi sonucunda fazla kilolu veya obez olmak ve aynı zamanda yeterli vitamin ve mineral alamamak mümkündür.

    Çünkü, kızartma ve şekerli gıdalar gibi aşırı beslenmeye neden olan gıdalar, kalori ve yağ bakımından yüksektir, ancak diğer besin maddelerini düşük oranda içerirler.

     

     

    Malnütrisyon Belirtileri

    Malnütrisyonun belirtileri ve semptomları türüne bağlıdır.

     

     

    Yetersiz Beslenme

    Yetersiz beslenme, gerekli besin maddelerini alamamaktan kaynaklanır. Bu aşağıdaki belirtilere neden olabilir:

     

    – Kilo kaybı

    – Yağ ve kas kütlesinin kaybı

    – İçi boş yanaklar ve içe batmış gözler

    – Şişkin bir mide

    – Kuru saç ve cilt

    – Gecikmiş yara iyileşmesi

    – Yorgunluk

    – Konsantrasyon zorluğu

    – Sinirlilik

    – Depresyon ve kaygı

     

    Yetersiz beslenen kişilerde bu semptomlardan bir veya birkaçı olabilir.

    Yetersiz beslenme ayrıca mikro besin eksikliğine de yol açabilir. En yaygın eksikliklerden bazıları ve semptomları şunlardır:

     

    A Vitamini

    Göz kuruluğu, gece körlüğü, artan enfeksiyon riski.

     

    Çinko

    İştah kaybı, büyümenin gecikmesi, yara iyileşmesinin gecikmesi, saç dökülmesi, ishal.

     

    Demir

    Bozulmuş beyin fonksiyonu, vücut ısısını düzenleme sorunları, mide problemleri.

     

    İyot

    Büyümüş tiroid bezleri (guatr), tiroid hormonu üretimini azaltır, büyüme ve gelişme sorunları ortaya çıkar.

     

    Yetersiz beslenme, ciddi fiziksel sorunlara ve sağlık sorunlarına yol açtığı için, ölüm riskini artırır.

     

     

    Aşırı Beslenme

    Aşırı beslenmenin ana belirtileri aşırı kilolu ve obez olmaktır, aynı zamanda besin eksikliğine de yol açabilir.

    Araştırmalar, aşırı kilolu veya obez olan kişilerin, normal kilolu olanlara kıyasla, belirli vitamin ve minerallerin yetersiz alım ve düşük kan seviyelerine sahip olma olasılığının daha yüksek olduğunu göstermektedir.

    Bir çalışmada 285 ergen, obez kişilerde A ve E vitaminlerinin kan düzeylerinin normal kilolu olanlarınkinden % 2-10 daha düşük olduğu bulunmuştur.

    Bunun nedeni, aşırı kilo ve şişmanlığın, kalori ve yağ oranı yüksek fakat diğer besin maddelerinde düşük olan hazır ve işlenmiş gıdaların aşırı tüketilmesinden kaynaklanabileceğidir.

     

     

    Malnütrisyon Tanısı

    Malnütrisyonu tanımlamak için kullanılan araçlar kilo kaybı ve vücut kitle indeksi (BMI) çizelgeleri, mikro besin durumu ve fiziksel muayeneler için kan testleridir.

    Kilo kaybı ve yetersiz beslenme ile ilişkili diğer semptomlar için, doktor mikro besin eksikliklerini tanımlamak için ek testler isteyebilir.

    Ancak aşırı beslenmeden kaynaklanan besin eksikliklerinin belirlenmesi daha zordur.

     

     

    Malnütrisyonun Nedenleri

    Malnütrisyon, çevresel, ekonomik ve tıbbi durumlardan kaynaklanabilecek, dünya çapında yaşanan bir sorundur.

    Dünya Sağlık Örgütü, 460 milyondan fazla yetişkin ve 150 milyon çocuğun yetersiz beslendiğini, iki milyardan fazla yetişkin ve çocuğun aşırı kilolu veya obez olduğunu tahmin etmektedir.

    Malnütrisyonun yaygın nedenleri şunlardır:

     

    Gıda güvensizliği veya yeterli ve uygun fiyatlı yiyeceklere erişim eksikliği

    Gelişmekte olan ve gelişmiş ülkelerdeki gıda güvensizliğini malnütrisyona bağlayan çalışmalar vardır.

     

    Sindirim sorunları ve besin emilimi ile ilgili sorunlar

    Crohn hastalığı, çölyak hastalığı ve bağırsaklarda bakteriyel aşırı büyüme gibi malabsorpsiyona neden olan durumlar, yetersiz beslenmeye neden olabilir.

     

    Aşırı alkol tüketimi

    Aşırı alkol kullanımı, protein, kalori ve mikro besin maddelerinin yetersiz alımına yol açabilir.

     

    Ruh sağlığı bozuklukları

    Depresyon ve diğer akıl sağlığı koşulları yetersiz beslenme riskini artırır. Bir çalışmada, depresyonlu kişilerde malnütrisyon sıklığının sağlıklı bireylere göre % 4 daha yüksek olduğu bulunmuştur.

     

    Gıdaların elde edilememesi ve hazırlanamaması

    Çalışmalar, zayıf beslenme, zayıf hareketliliğe sahip olma ve yetersiz beslenme için risk faktörleri olarak kas gücünün bulunmadığını belirlemiştir. Bu sorunlar gıda hazırlama becerilerini bozar.

     

     

    Malnütrisyon Risk Grupları

    Malnütrisyon, dünyanın her bölgesindeki insanları etkiler ancak bazı popülasyonlar daha yüksek risk altındadır. Yetersiz beslenmeye eğilimli popülasyonlar şunlardır:

     

    Gelişmekte olan ülkelerde ya da gıdaya sınırlı erişime sahip bölgelerde yaşayan insanlar

    Yetersiz beslenmeyle ilgili ve mikro besin eksiklikleri özellikle Sahra altı Afrika ve Güney Asya’da yaygındır.

     

    Özellikle çocuk ve hamile ya da emziren kadınlar olmak üzere besin ihtiyacı artan bireyler

    Gelişmekte olan bazı ülkelerde, hamile ve emziren annelerin % 24–31’i yetersiz beslenmektedir.

     

    Yoksulluk içinde yaşayan veya düşük gelirli insanlar

    Düşük sosyoekonomik durum yetersiz beslenmeye neden olur.

     

    Yaşlı yetişkinler, özellikle de yalnız yaşayan veya engelli olanlar

    Araştırmalar, yaşlı yetişkinlerin % 22’sinin yetersiz beslendiğini ve % 45’inin yetersiz beslenme riski altında olduğunu göstermektedir.

     

    Besin emilimini etkileyen sorunları olan insanlar

    Crohn hastalığı veya ülseratif koliti olan kişilerin, bu koşulları olmayanlara göre malnütrisyona sahip olma ihtimali dört kat daha fazladır.

     

     

    Malnütrisyon Tedavisi ve Önleme

    Malnütrisyonun önlenmesi ve tedavi edilmesi, altta yatan nedenlerin ele alınmasını içerir. Devlet organları, bağımsız kuruluşlar ve okullar yetersiz beslenmenin önlenmesinde rol oynar.

    Araştırmalar, malnütrisyonu önlemenin en etkili yollarının yetersiz beslenme riski taşıyan popülasyonlara demir, çinko ve iyot hapları, gıda takviyeleri ve beslenme eğitimi vermeyi içerdiğini ortaya koymaktadır.

    Ek olarak, aşırı beslenme riski olan çocuklar ve yetişkinler için sağlıklı gıda seçimlerini ve fiziksel aktiviteyi teşvik eden müdahaleler aşırı kilo ve obeziteyi önlemeye yardımcı olur.

    Yeterli karbonhidrat, protein, yağ, vitamin, mineral ve su içeren çeşitli yiyeceklerle beslenmek de yetersiz beslenmenin önlenmesini sağlar.

    Yetersiz beslenmeyi tedavi etmek genellikle bireysel yaklaşımları içerir.

     

     

     

     

    ZİYARETÇİ YORUMLARI

    Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

    BİR YORUM YAZ