Kafein İçeren Gıdalar

 

Kafein, yiyecek ve içeceklerde geniş bir yelpazede kullanılırken, elde edildiği kaynaklar birkaç tanedir. Kafein çoğunlukla kahve çekirdekleri ve çay yapraklarından elde edilir.

 

Kafeinin kullanıldığı en yaygın yiyecek ve içeceklerden bazıları; çikolata, çay, meşrubat, kahve ve dondurmadır.

 

 

Kafein nedir?

Kafein dünyada en yaygın olarak kullanılan doğal uyarıcı bir maddedir. Uyku ve anksiyete gibi olumsuz bazı etkilerinin yanında kafeinin kanıtlanmış birçok sağlık yararı da vardır.

 

Kafein en çok çay, kahve ve kakaoda kullanılır. Beyin ve merkezi sinir sistemini uyararak yorgunluğunuzu alır. Kahve çekirdekleri ilk olarak Etiyopyalı bir keçi çobanı tarafından keşfedilmiştir.

 

Kafeinli meşrubatlar ise 1800’lü yılların sonunda görülmeye başlanmıştır. Günümüzde dünya nüfusunun % 80’i kafeinli içecekler tüketiyor. Bu oran Kuzey Amerika gibi ülkelerde % 90’ı buluyor.

 

Kafein, tüketildikten sonra hızla kana karışıyor ve bağırsaklar tarafından emiliyor. Kafeinin asıl etkisi beyin üzerindedir. Beyni rahatlatarak yorgunluğu alır. Böylece kendinizi daha dingin hissedersiniz.

 

Kafein vücuda çok hızlı etki eder. 1 fincan kahvenin kana karışıp etkinliğini tamamlaması yaklaşık 20 dakika sürer.

 

 

 

Kafein İçeren Besinler

 

 

 

Kahve çeşitleri

 

Kafeinin en yaygın tüketildiği içecek kahvedir. Misafirlerimize kahve ikram edip, dışarıda buluşmak için “hadi kahve içmeye gidelim” deriz.

 

Türk kültüründe kahve için yerleşmiş kalıplar da vardır. “1 fincan kahvenin 40 yıl hatırı vardır.”gibi…

 

Türk kültüründe önemli bir yere sahip olan kahvenin 200 gramında yaklaşık 80 mg kafein bulunmaktadır. Kafein miktarı kahvenin fazlalığına ve markasına göre de değişebilmektedir.

 

Kafeinsiz kahvede ise kafein miktarı çok az; 2 ila 25 mg arasında değişmektedir.

 

 

Alkolsüz içecekler

 

Alkolsüz içecekler özellikle de diyet olanları yüksek oranda kafein içerir. 350 gram civarındaki bir meşrubatta 23 ile 69 mg arasında kafein bulunabilmektedir.

 

 

Çay çeşitleri

 

Çay çok sayıda sağlık yararının yanında kahveden sonra en çok kafein içeren içeceklerden biridir. Bazı demlenmiş çaylar-özellikle siyah ve yeşil çay- kafein içerir.

 

Siyah çayın 200 gramındaki kafein miktarı 47 mg’dır. Yeşil çayın 200 gramı ise 25 mg kafein içermektedir.

 

 

Çikolata

 

Kakao çekirdekleri çikolata yapımında kullanıldığı için çikolata yüksek miktarda kafein içerir. %45 oranında kakao içeren 162 gramlık bir çikolatada yaklaşık 70 mg kafein bulunmaktadır.

 

 

Dondurma

 

Dondurmanın çikolata ve kahve kullanılan çeşitlerinde kafein bulunmaktadır. Dondurmanın 100 gramı 10 ila 45 mg arası kafein içermektedir. Dondurmanın markasına göre kafein miktarı değişebilmektedir.

 

 

Bitkisel takviyeler

 

Diyet hapları olarak satılan bitkisel takviyeler yüksek dozda kafein içerir. Bu tür takviyeleri kullananların yan etki olarak belirttikleri durum uykusuzluktur. Buna neden olan ise bu tür ürünlerin içinde kafeinin fazlaca kullanılmasıdır.

 

 

Reçeteli veya reçetesiz ilaçlar

 

Soğuk algınlığı, alerji ve ağrı kesici ilaçlar gibi bazı reçeteli ve reçetesiz ilaçlarda kafein bulunur.

 

 

 

 

Kafein İçeren Diğer Besinler

 

  • İçecekler

 

  • Kahve çeşitleri(espresso,capuçino)

 

  • Kafeinsiz kahve(ismi sizi aldatmasın kafeinsiz kahvede kafein bulunur. Sadece diğerlerine göre daha azdır.)

 

  • Kakao

 

  • Kola

 

  • Meyveli soda

 

  • Enerji içecekleri

 

  • Alkollü likör

 

  • Yapay tatlandırıcılı ve kalorisi azaltılmış içecekler

 

  • Şekerler ve tatlılar (Bazı şekerlemelerde bol miktarda kafein bulunmaktadır. Bazıları çikolata ve kahve içeriğinden dolayı bazıları ise katkı maddesi olarak kafein içermektedir.)

 

  • Her çeşit çikolata(sütlü çikolata,bitter çikolata vb.)

 

  • Puding

 

  • Hazır kurabiyeler

 

  • Milk shake

 

  • Jelibon
    • Lolipop
    • Sakız

 

 

 

Gıdalardaki Kafein Miktarları

 

        Gıda                                               MiktarıKafein Miktarı(mg)
Kahve250 ml80-180
Filtre kahve1 fincan135-200
Türk kahvesi1 fincan57
Hazır kahve150 ml57
Kafeinsiz kahve250 ml3-15
Sütlü kahve450 ml150
Espresso30 ml64-90
Kafeinsiz espresso30 ml0
Cappuccino veya latte250 ml45-75
Nescafe250 ml3-26
Kahve likörü45 ml4-14
Siyah çay250 ml43-60
Yeşil,oolong,beyaz çay250 ml24-45
Demleme çay175 ml20-110
Hazır çay200 ml30
Şekerli buzlu çay350 ml15-67
Kafeinsiz çay250 ml0-5
Ice tea1 kutu70
Nestea330 ml26
Tüm bitki çayları2500
Çeşitli enerji içecekleri250 ml80-125
Red bull250 ml80
Diyet kola355 ml25-43
Kola355 ml30
Coca-cola330 ml35
Pepsi330 ml38
Kola dışı meşrubat1 kutu50 mg civarı
Koyu veya sütlü çikolata60 ml338-355
Bitter çikolata40 gram27
Sıcak çikolata250 ml5-12
Sütlü çikolata bar40 gram8-12
Çikolatalı süt250 ml3-5
Çikolatalı kek24-34 gram1-4
Çikolatalı yoğurt175 gram4
Çikolatalı puding125 ml2
Çikolatalı dondurma125 ml2

 

 

 

Kafein Güvenliği ve Yan Etkileri

 

Kafein tüketimi genel olarak güvenli kabul edilir.

 

Kafein, enerji içecekleri, bazı ilaç ürünleri gibi bitkisel tabletlere de eklenebilir ve merkezi sinir sistemini hareketlendirerek, uyanıklılığı artırır.

 

Kafein genelde doğru dozda alındığında sağlıklıdır fakat unutmamak gerekir ki bazı insanlar kafeine karşı hassas olabilir.

 

Bu tür insanlarda fazla kafein bazı yan etkilere neden olabilir. Bu yan etkiler aşırı kafein tüketimi durumlarında da görülebilir. Kafein hassaslığı ve aşırı tüketimi sonucunda oluşabilecek yan etkiler şöyle sıralanabilir:

 

  • Baş ağrısı, migren
  • Hızlı kalp atışı
  • Mide tahrişi
  • Yüksek tansiyon
  • Sinirlilik
  • Kaygı ve huzursuzluk
  • Uyku problemleri

 

Kafeine karşı hassassanız kafein içeren gıdaları dikkatli tüketmelisiniz. Ayrıca hamile ve emziren kadınların kafein alımı konusunda dikkatli olmaları gerekmektedir.

 

Özellikle çocuklar kafeine karşı duyarlıdır. Çocuklardaki kafeinin kaynağı çok çikolata yemelerinden geliyor. Çocuklarda günlük tüketim kiloları başına 3 miligramı geçmemelidir.

 

Yani 30 kg olan bir çocuk günde en fazla 90 mg kafein almalıdır.

 

Çocukların günlük alması gereken kafein miktarını aştıklarında ne olur? Sizce bu zamane çocukları neden çok hareketli? Hiç düşündünüz mü?

 

 

Günlük Alınması Gereken Kafein Miktarları

 

19 yaş üstü kadınlar ve erkeklerde 400 mg

19 yaş üstü gebe ve emziren kadınlarda 300 mg

 

Bu değerler kafein için gün içinde almanız gereken miktarlardır. Bu sınırı aşmak yukarıda sayılan yan etkilerin görülmesine neden olabilir.

 

Bu değerler fincan büyüklüğüne bağlı olarak değişmek kaydıyla 2-4 fincana denk geliyor. Bu dozu tek seferde almanız tavsiye edilmiyor.

 

Gün içinde farklı zamanlarda tüketmek sağlıklı olarak kabul ediliyor. Günde eğer 2 fincan kahve içiyorsanız, bunun 1 fincanını öğleden önce, 1 fincanını öğleden sonra tüketebilirsiniz.

 

 

Kafein bağımlılığı

 

Kafeinin ortak etkileri; enerji, sinirlilik ve uyku zorluğudur. Kafein bağımlılık yapıcı bir maddedir ve fiziksel olarak kafeine bağımlı hale geldikçe bu etkilerini daha az hissedersiniz.

 

Bağımlılık yapan diğer maddeler gibi kafein de alınmadığında yoksunluk hissine neden olabilir. Kafeini sadece çay ve kahve olarak düşünmeyin.

 

Yukarıda sayılan ve günlük hayatta çokça kullandığımız birçok üründe kafein bulunuyor.

 

Günlük içilen çay ve kahve de bunların üzerine eklenince kafein tüketimi sınırı çoktan aşılıyor. Eğer çok kafein tüketen biriyseniz bunu sınırlamalısınız çünkü kafeinin yan etkilerine maruz kalabilirsiniz.

 

 

 

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ

Bir Cevap Yazın

%d blogcu bunu beğendi: