Düşük Protein Diyeti Nedir, Nasıl Yapılır?

    Düşük Protein Diyeti Nedir, Nasıl Yapılır?

    Belirli sağlık koşulları için genellikle düşük protein diyeti tavsiye edilir. Bozulmuş karaciğer fonksiyonu, böbrek hastalığı veya protein metabolizmasına müdahale eden bozukluklar, düşük protein diyeti gerektirebilecek en yaygın durumlardandır.

    Son yıllarda yapılan bazı araştırmalar, düşük protein diyetinin ömrü uzatabileceğini ve kronik hastalıklardan korunmaya yardımcı olabileceğini de ortaya koymuştur. 

    Düşük Protein Diyeti Nedir?

    Düşük protein diyeti, tüketilen protein miktarını kısıtlamayı gerektirir, protein genel olarak günlük alınan kalorinin % 4-8’ini oluşturur. Buna göre günde 20–50 gram protein tüketmek gerekiyor. 

    Karşılaştırmak gerekirse, ortalama bir kişinin, günlük alması gereken kalorinin en az % 10-15’ini proteinden olması önerilir. Bu miktar sporcular, yaşlı yetişkinler ve belirli sağlık sorunları olanlar için artar.

    Protein sağlık açısından hayati öneme sahiptir ancak protein alımının azaltılması, bazı şartlara sahip kişiler için gereklidir. Özellikle, böbrek veya karaciğer fonksiyon sorunu olanlara fayda sağlar. 

    Ayrıca, homosistinüri ve fenilketonüri gibi protein metabolizmasını etkileyen bozukluklar için de gereklidir.

    düşük protein diyeti listesi

    Düşük Protein Diyetinin Faydaları Nelerdir?

    Düşük protein diyetinin yararları sağlıklı olanlardan ziyade belirli sağlık durumları veya hastalıkları olan kişiler için geçerlidir.

    Protein yenildiğinde, karaciğer tarafından parçalanır ve böbrekler tarafından atılan üre adı verilen bir atık ürün üretilir. 

    Protein alımını azaltmak, karaciğer hastalığı veya böbrek fonksiyon bozukluğu olan insanlar için yararlıdır çünkü karaciğer ve böbreklerin iş yükünü hafifletir ve kan akışındaki üre oluşumunu engeller. 

    Kanda yüksek düzeyde üre bulunması, yorgunluk, iştah kaybı, kilo kaybı ve mental durumdaki değişimlere neden olur. Aynı zamanda, kalp yetmezliği olanlarda tip 2 diyabet ve ölüm riskinin artması ile de ilişkilidir. 

    Protein alımının azaltılması, homosistinüri ve fenilketonüri gibi protein metabolizmasını etkileyen genetik bozukluklar için de gereklidir. Bu bozukluklar spesifik amino asitlerin parçalanmasını bozar, bu nedenle protein alımını azaltmak semptomları en aza indirmeye yardımcı olur.

    Düşük Protein Diyetinin Zararları Nelerdir?

    Protein, büyüme ve gelişme için çok önemli bir besin maddesidir. Vücut onu kasların, cildin ve kemiklerin temelini oluşturmak, önemli enzimler ve hormonlar üretmek ve dokuları inşa etmek ve onarmak için kullanır. 

    Çalışmalar, protein eksikliğinin, bağışıklık fonksiyonunun bozulmasına, kas kaybına ve çocuklarda büyüme yavaşlaması da dahil olmak üzere sağlık üzerinde zararlı etkileri olabileceğini göstermektedir.

    Olası sağlık risklerinin yanı sıra, protein alımını azaltmak çok zordur. Düşük protein diyeti, diğer besin ihtiyaçlarını karşılamak için dikkatli bir planlama gerektirir.

    Bunun nedeni, yüksek proteinli gıdaların çok sayıda kalori ve anahtar mikro besinler sağlamasıdır. Örneğin, sığır eti B vitaminleri, demir ve çinko açısından zengindir, fasulye ise iyi bir magnezyum, fosfor ve potasyum kaynağıdır.

    Ancak, potansiyel tehlikeleri ve sağlık riskleri nedeniyle, altta yatan bir sağlık durumunuz olmadıkça ve doğrudan tıbbi gözetim altında olmadıkça düşük protein diyeti yapmayın.

    Düşük Protein Diyetinde Neler Yenir?

    Düşük protein diyetinde, yüksek protein içeren yiyecekler tüketmekten kaçınmak ve düşük protein içeriğine sahip yiyecekler yemek gerekir. 

    İşte düşük protein diyetinde yenilmesi ve kaçınılması gereken yiyeceklerin listesi…

    Meyveler

    Elma, muz, armut, şeftali, çilek, greyfurt vb.

    Sebzeler

    Domates, kuşkonmaz, biber, brokoli, yapraklı yeşillik vb.

    Tahıllar

    Pirinç, yulaf, ekmek, makarna, arpa vb.

    Sağlıklı yağlar

    Avokado, zeytinyağı ve hindistan cevizi yağı.

    Düşük Protein Diyetinde Neler Yenmez?

    Düşük protein diyeti yapsanız bile protein hala diyetin gerekli bir parçasıdır. Ancak, hayvansal ürünler ve bitki bazlı proteinler gibi yüksek proteinli gıdaları ılımlı tüketmelisiniz.

    Bunu yapmak için, meyveler ve sebzeler gibi sağlıklı, düşük proteinli gıdaların tüketimini artırmak gerekir. 

    Aynı zamanda, protein porsiyon boyutlarını da düzenlemek gerekir. Örneğin, bir tavuk porsiyonu genellikle yaklaşık 4 gram protein içerir(113 gram). 

    Ancak düşük protein diyetinde, bu miktarı yarıya kadar kesmeniz ve protein alımını kontrol altında tutmak için 57 gram değerinde yemeniz gerekecektir.

    – Tavuk, hindi, sığır eti gibi etler

    – Balık ve kabuklu deniz ürünleri

    – Yumurta

    – Fasulye, bezelye ve mercimek de dahil olmak üzere baklagiller

    – Süt, peynir ve yoğurt gibi süt ürünleri

    – Soya ürünleri

    – Ceviz, badem ve antep fıstığı gibi kabuklu yemişler

    – Chia tohumu, keten tohumu ve kenevir tohumu gibi tohumlar

    Düşük protein diyeti, karaciğer ve böbrek hastalıklarında uzmanlaşmış bir diyetisyenin sıkı rehberliği altında uygulanmalıdır.

    Diyet, diyet yapanın besin ihtiyaçlarını karşılayacak ve böbrekler üzerindeki iş yükünü azaltacak şekilde tasarlanmalıdır.

    Diyet yumurta, et ve peynir gibi protein açısından zengin yiyecekleri ortadan kaldırmamalıdır.

    Düşük Proteinli Tarifler

    Sebze ve Somon Salatası

    Malzemeler

    • ¼ kase ıspanak
    • ¼ kase roka 
    • ¼ kase marul
    • İnce dilimlenmiş somon füme
    • 1 yemek kaşığı doğranmış kişniş
    • 4 yemek kaşığı mayonez
    • 1 tatlı kaşığı bal
    • 1 yemek kaşığı limon suyu
    • 1 tatlı kaşığı pul biber
    • Tuz

    Nasıl yapılır?

    – Tüm yeşillikleri ve somonu bir kaseye atın.

    – Küçük bir kapta mayonez, limon suyu, bal, tuz ve pul biberi karıştırın.

    – Salatanın üzerine gezdirin.

    – Kıyılmış kişniş ile süsleyin.

    Düşük Proteinli Yumurta ve Avokado Tostu

    Malzemeler

    • ½ haşlanmış yumurta
    • 1 dilim buğday ekmeği
    • ½ avokado
    • 2 yemek kaşığı mayonez
    • Tuz ve biber

    Nasıl yapılır?

    – Avokadoyu ve haşlanmış yumurtayı dilimleyin.

    – Onları buğday ekmeğinin üzerine koyun.

    – Biraz mayonez ve baharat ekleyin.

    – Tostunuz hazır.

    Düşük Protein Diyetini Kimler Uygulamalı?

    Fenilketonüri (PKU), homosistinüri, karaciğer bozuklukları, böbrek sorunları, yüksek düzeyde ürik asit veya proteine duyarlılık gibi belirli metabolik bozuklukları olan kişilerin, uygun gözetim altında düşük proteinli bir diyet izlemesi gerekir.

    Düşük Proteinli Diyet Neden Önemlidir?

    Düşük protein diyeti, bazı tıbbi durumlarda sağlıklı kalmak için çok etkilidir.

    Böbrek yükünü azaltır

    Düşük protein diyeti, böbrekleri dinlendirmek ve vücutta toksik birikimi önlemek için önemlidir. Protein alımı, günlük gereksinimi aştığında, fazla protein, üre üretmek için karaciğer tarafından metabolize edilir ve böbreklere yük bindirir.

    Böbreklerin üre yükünü temizlemek için 7/24 çalışması gerekir. Yakında böbrekleriniz strese girer ve proteinleri metabolize edemez hale gelir. Sonuç olarak üre vücutta birikerek toksik sonuçlara yol açar.

    Protein metabolizmasının doğuştan hatalarında etkilidir

    Düşük protein diyeti, protein metabolizmasının bozulmasını yavaşlatır, bu da fenilketonüri ve homosistinüri semptomlarını, uygunsuz protein metabolizmasıyla ilişkili genetik bozuklukları en aza indirmeye yardımcı olur.

    Ömrü uzatır

    Protein içeriği yüksek besinler, özellikle hayvansal protein, protein metabolizmasını etkiler ve organlara yük getirir.

    Çalışmalar, protein ve amino asit bakımından düşük yiyeceklerin, uzun ömürlülük ve metabolik sağlıkta iyileşme ve kanser, kardiyovasküler bozukluklar, diyabet prevalans oranlarında azalma ile güçlü bir şekilde ilişkili olduğunu bulmuştur.

    Ürik asit sentezini azaltır

    Ağrılı gutun (aşırı ürik asit sentezinin neden olduğu iltihaplı artrit) tedavisi için düşük protein diyeti önemlidir. Düşük protein diyeti uygulanan diyabetik sıçanlar üzerinde yapılan bir araştırma, ürik asit oluşumunda önemli bir azalma olduğunu göstermiştir.

    Düşük Protein Diyetiyle İlişkili Riskler

    – Sürekli olarak düşük proteinli bir diyet uygulamak, yara iyileşmesi ve bağışıklık tepkisi gibi hücrelerin yaşamsal işlevlerini etkiler.

    – Düşük proteinli bir diyet kas kaybına neden olabilir.

    – Son olarak, bu diyet demir, kalsiyum, tiamin (B1 vitamini), riboflavin (B2 vitamini) ve niasin (B3 vitamini) bakımından düşüktür ve bu nedenle, normal vücut fonksiyonlarını sürdürmek için besin takviyelerine ihtiyaç olacaktır. Ancak, herhangi bir takviye almadan önce doktora danışın.

    – Enfeksiyon riskini artırır.

    – Diş çürümesine yol açabilir.

    Düşük proteinli diyet, ödeme (ekstremitelerde su birikmesine) neden olan serum albümin düzeylerini düşürür.

    Düşük protein diyeti yapmalı mısınız?

    Karaciğer veya böbrekleri etkileyen veya protein metabolizmasına müdahale eden bir durum yaşıyorsanız, semptomları azaltmaya yardımcı olmak için düşük protein diyeti uygulanabilir.

    Ancak, sağlıklı bireyler için böyle bir diyet gerekli değildir. Ayrıca, düşük protein diyeti, potansiyel sağlık risklerini ve beslenme eksikliklerini en aza indirmek için dikkatli bir planlama gerektirir. 

    Sadece tıbbi gözetim altında yapılmalıdır ve başlamadan önce bir doktora veya diyetisyene danışılmalıdır.

    ZİYARETÇİ YORUMLARI

    Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

    BİR YORUM YAZ