Geçirgen Bağırsak Sendromu Nedir, Neden Olur?

 

“Geçirgen bağırsak” olarak adlandırılan bir sendrom, özellikle doğal sağlık meraklıları arasında oldukça dikkat çekmeye başladı.

 

Bağırsak permeabilitesi olarak da bilinen bağırsak geçirgenliği bakterilerin ve toksinlerin bağırsak duvarından “sızabileceği” bir sindirim koşuludur.

 

Ana tıp profesyonelleri, geçirgen bağırsağı gerçek bir durum olarak tanımıyorlar.Bununla birlikte, geçirgen bağırsağın mevcut olduğunu ve birden fazla sağlık sorunu ile ilişkili olabileceği konusunda oldukça bilimsel kanıt bulunmaktadır.

 

Bu yazı, geçirgen bağırsak sendromu hakkında bilgi içermektedir.

 

 

Geçirgen Bağırsak Nedir?

İnsan sindirim sistemi, gıdaların parçalanıp besinlerin emildiği yerdir.Sindirim sistemi ayrıca vücudunuzu zararlı maddelerden korumada önemli bir rol oynar. Bağırsak duvarları, kan dolaşımına giren şeyleri organlarınıza nakletmek için engel oluşturur.

 

Bağırsak duvarında, sıkı kavşaklar olarak adlandırılan küçük boşluklar, zararlı maddelerin geçişini engelleyen su ve besin maddelerinin geçmesine izin verir. Bağırsak geçirgenliği, maddelerin bağırsak duvarından ne kadar kolay geçtiği anlamına gelir.

 

 

Bağırsak duvarlarının sıkı kavşakları gevşekleştiğinde bağırsak daha geçirgen hale gelir ve bakteriler ve toksinler bağırsaktan kan dolaşımına geçebilir. Bu duruma yaygın olarak “geçirgen bağırsak” denir.

 

Bağırsak “geçirgen” olduğunda bakteri ve toksinler kan dolaşımına girer, yaygın inflamasyona neden olabilir ve muhtemelen bağışıklık sisteminden gelen bir reaksiyonu tetikler.

 

Geçirgen bağırsak sendromunun semptomları şişkinlik, besin hassasiyeti, yorgunluk, sindirim sorunları ve cilt problemlerini içermektedir.

 

Bununla birlikte geçirgen bağırsak tanınmış bir tıbbi tanı değildir. Aslında bazı tıp uzmanları bile var olduğunu inkâr ediyorlar.

 

Destekçiler, bunun kronik yorgunluk sendromu, migren, multipl skleroz, fibromiyalji, gıda hassasiyetleri, tiroid anormallikleri, ruh hali değişiklikleri, deri koşulları ve otizm gibi her türlü rahatsızlığın altta yatan nedeni olduğunu iddia ediyor.

 

Geçirgen bağırsak sendromundan söz eden çok az bilimsel çalışma var. Yine de, tıp uzmanları, artmış bağırsak permeabilitesinin veya bağırsağın aşırı geçirgenliğinin bazı kronik hastalıklarda var olduğunu kabul etmektedirler.

 

 

Geçirgen Bağırsağın Nedeni Nedir?

Geçirgen bağırsak sendromu tıbbi bir gizem halini almıştır ve tıp uzmanları hala bunun nedenini tam olarak bulmaya çalışıyorlar.

 

Zonulin adı verilen bir protein, bağırsak permeabilitesinin bilinen tek regülatörüdür. Genetik olarak hassas insanlarda aktif olduğunda sızıntı yapabilir. Zonulin salınımını tetikleyen iki faktör, bağırsaklardaki bakteri ve buğdayda ve diğer tahıllarda bulunan bir protein olan glütendir.

 

Bazı çalışmalar glutenin çölyak hastalığı veya irritabl bağırsak sendromu gibi durumları olan insanlarda bağırsak permeabilitesini arttırdığını göstermiştir.

 

Geçirgen bağırsak sendromuna çok sayıda katkıda bulunan faktör vardır. Aşağıda, rol oynadığına inanılan birkaç faktör bulunmaktadır:

 

Aşırı şeker alımı: Şekeri yüksek beslenme, özellikle fruktoz, bağırsak duvarının bariyer işlevine zarar verir.

 

Non-steroid anti-inflamatuar ilaçlar (NSAID’ler): İbuprofen gibi NSAID’lerin uzun süreli kullanımı bağırsak permeabilitesini artırabilir ve geçirgen bağırsağa katkıda bulunur.

 

Aşırı alkol alımı: Aşırı alkol tüketimi bağırsak permeabilitesini artırabilir.

 

Besin yetersizliği: A, D vitamini ve çinkodaki eksiklikler bağırsak permeabilitesinde artışa neden olur.

 

İnflamasyon: Vücuttaki kronik iltihap, geçirgen bağırsak sendromuna katkıda bulunabilir.

 

Stres: Kronik stres, geçirgen bağırsağı da içeren çoklu gastrointestinal bozukluklara katkıda bulunan bir faktördür.

 

Kötü bağırsak sağlığı: Bağırsakta milyonlarca bakteri var, bazıları faydalı ve bazıları zararlı. İkisi arasındaki denge bozulduğunda bağırsak duvarının bariyer işlevini etkileyebilir.

 

Maya büyümesi: Mantar doğal olarak bağırsakta bulunur, ancak mayanın aşırı büyümesi geçirgen bağırsağa katkıda bulunabilir.

 

 

Geçirgen Bağırsakla İlişkili Hastalıklar

Geçirgen bağırsağım modern sağlık sorunlarının kökeni olduğu iddiası bilim tarafından henüz kanıtlanmış değildir. Bununla birlikte, birçok çalışma, çoklu kronik hastalıklarla bağırsak permeabilitesinde artışa neden olmuştur.

 

Çölyak hastalığı

Çölyak hastalığı, glütene şiddetli bir hassasiyetle karakterize otoimmün bir hastalıktır.

Çölyak hastalığında bağırsak permeabilitesinin daha yüksek olduğunu gösteren birçok çalışma bulunmaktadır.

 

Gerçekte, bir çalışma glüten alımının çölyak hastalarında tüketimden hemen sonra bağırsak permeabilitesini önemli ölçüde arttırdığını bulmuştur.

 

Diyabet

İntestinal permeabilitenin artmasının tip 1 diyabet gelişiminde rol oynadığına dair bazı kanıtlar vardır.

Tip 1 diyabet, pankreastaki insülin üreten beta hücrelerinin otoimmün destrüksiyonundan kaynaklanır.

Beta hücre yıkımına neden olan bağışıklık reaksiyonunun bağırsaklardan yabancı maddeler “sızıntı” ile tetiklenebileceği öne sürülmüştür.

 

Bir çalışma, tip 1 diyabetli bireylerin % 42’sinde zonulin seviyelerinin önemli ölçüde arttığını tespit etmiştir. Zonulin bağırsak geçirgenliğinin bilinen bir moderatörüdür.

 

Bir hayvan çalışmasında, şeker hastalığı geliştiren sıçanların diyabet gelişmeden önce anormal bağırsak geçirgenliğine sahip olduğu bulunmuştur.

 

Crohn hastalığı

Bağırsak permeabilitesinde artış Crohn hastalığında önemli rol oynamaktadır. Crohn bağırsak yolunun sürekli inflamasyonu ile karakterize kronik bir sindirim bozukluğudur.

 

Birçok çalışma, Crohn hastalığı olan kişilerde, bağırsak permeabilitesinde bir artış gözlemledi.

Birkaç çalışma, hastalığın gelişme riski yüksek olan Crohn hastalarının akrabalarında bağırsak permeabilitesinin arttığını da buldu.

 

Bu, artan geçirgenliğin Crohn hastalığının genetik bileşenine bağlandığını düşündürmektedir.

 

İrritabl Bağırsak Sendromu

Çalışmalar, irritabl bağırsak sendromu (IBS) olan kişilerin artmış bağırsak permeabilitesine sahip olduklarını bulmuşlardır.

 

İBS hem ishal hem de kabızlık ile karakterize bir sindirim sistemi bozukluğudur. Bir çalışma, artmış bağırsak permeabilitesinin ishal-baskın IBS’li hastalarda daha sık görüldüğünü bulmuştur.

 

Yiyecek alerjisi

Birkaç çalışma, gıda alerjisi olan bireylerin genellikle bağırsak bariyer fonksiyonlarının bozulmuş olduğunu göstermiştir.

 

Sızıntı yapan bir bağırsak, bağışıklık tepkisini uyarıp, gıda proteinlerinin bağırsak bariyerini geçmesine izin verebilir. Bir antijen olarak bilinen bir gıda proteinine karşı bir bağışıklık tepkisi, bir gıda alerjisinin tanımıdır.

 

 

Geçirgen Bağırsak Sendromunun Belirtileri ve Neden Olduğu Rahatsızlıklar

Geçirgen bağırsak sendromunun, modern sağlık sorunlarının altında yatan sebep olduğu iddia ediliyor. Gerçekten de, birçok çalışma, artmış bağırsak permeabilitesinin, birkaç kronik hastalığında, özellikle otoimmün hastalıklarda mevcut olduğunu göstermiştir.

 

Bununla birlikte, geçirgen bağırsağın hastalığa neden olduğunu kanıtlamak zordur. Bu durumun, bağırsak permeabilitesinde artışın altta yatan bir nedenden ziyade kronik bir hastalığın semptomu olduğunu savunmaktadırlar.

 

İlginç bir şekilde, çölyak hastalığı, tip 1 diyabet ve İBS üzerine yapılan hayvan çalışmaları, hastalığın başlamasından önce bağırsak permeabilitesinde artış tespit etmiştir.

 

Bu kanıt, geçirgen bağırsağın hastalık gelişimine karıştığı teorisini desteklemektedir.

 

Öte yandan, bir araştırma, çölyak hastalığındaki insanlardaki bağırsak geçirgenliğinin, bir yıldan uzun süre glütensiz bir diyet izleyenlerin % 87’sinde normale döndüğünü bulmuştur. Glütensiz diyet çölyak hastalığının standart tedavisidir.

 

Bu anormal bağırsak geçirgenliğinin çölyak hastalığından ziyade glüten alımına tepki olduğunu düşündürmektedir.

 

Genel olarak, geçirgen bağırsağın kronik hastalıkların altta yatan nedeni olduğunu ispatlamak için yeterli kanıt bulunmamaktadır.

 

 

Geçirgen Bağırsak Sendromu Hakkında Bazı İddialar Bilim Destekli Değildir

Geçirgen bağırsak sendromunun var olduğunu gösteren yeterli kanıt var. Bununla birlikte, yapılan bazı iddialar bilim tarafından desteklenmiyor.

 

Geçirgen bağırsak savunucuları otizm, kaygı, depresyon, egzama ve kanser gibi rahatsızlıkların geniş bir yelpazesine bağlı olduğunu iddia etmektedir. Bu iddiaların çoğunun henüz bilimsel çalışmalarla kanıtlanmadığı söyleniyor.

 

Birkaç çalışma otistik çocukların bir kısmında bağırsak permeabilitesinin arttığını ancak diğer çalışmalar bağırsak permeabilitesinin normal olduğunu bulmuştur.

 

Şu anda, otizmin başlamasından önce geçirgen bağırsağın varlığını gösteren hiçbir çalışma bulunmamaktadır, bu da nedensel bir faktör olduğuna dair bir kanıt bulunmadığı anlamına gelmektedir.

 

Bağırsak duvarını aşan bakterilerin kaygı ve depresyonda rol oynayabileceğine dair bazı kanıtlar vardır.

 

Egzama ve bağırsak permeabilitesi üzerine yapılan çalışmaların sonuçları tutarsız ve sızdıran bağırsağın kansere neden olduğu iddiaları için henüz bilimsel bir temel bulunmuyor.

 

 

Bağırsak Sağlığınızı Nasıl Geliştirirsiniz?

Geçirgen bağırsak sendromu resmi bir tıbbi tanı değildir ve henüz önerilen bir tedavi yöntemi yoktur.

Bununla birlikte, bağırsak sağlığınızı iyileştirmek için atabileceğiniz adımlar vardır. Daha sağlıklı bir bağırsağın anahtarlarından biri de yararlı bakteri sayısını arttırmaktır. İşte sağlıklı bir bağırsağı destekleyen birkaç strateji:

 

Rafine karbonhidrat alımını sınırlayın: Zararlı bakteriler şekerle çoğalır ve aşırı şeker alımı bağırsak bariyer işlevine zarar verebilir.

 

Probiyotik takviye alın: Probiyotikler, bağırsak sağlığını iyileştirebilecek yararlı bakterilerdir. Probiyotik takviyelerin gastrointestinal hastalıklar için yararlı olduğu gösterilmiştir.

 

Fermente gıdalar yiyin: Sade yoğurt, lahana turşusu, kefir gibi fermente gıdalar, bağırsak sağlığını iyileştiren probiyotikler içerir.

 

Yüksek lifli gıdaları bol miktarda yiyin: Meyveler, sebzeler ve baklagillerde bulunan çözünebilir lif, bağırsağınızdaki yararlı bakterileri besler.

 

NSAİİ kullanımını sınırlandırın: İbuprofen gibi NSAİİ’lerin uzun süreli kullanımı geçirgen bağırsak sendromuna katkıda bulunur.

 

Sonuç olarak;

Sızıntılı bağırsak veya artmış bağırsak geçirgenliği bakterilerin ve toksinlerin bağırsak duvarından kan dolaşımına geçebildiği bir durumdur.

 

Bazı sağlık uzmanları, geçirgen bağırsak varlığını inkar ederken, artmış bağırsak permeabilitesinin gerçek olduğunu doğrulamak için oldukça fazla kanıt bulunmaktadır.

 

Örneğin sızdıran bağırsak sendromu birçok otoimmün bozuklukta bulunur.Bununla birlikte geçirgen bağırsak sendromunun bu hastalıkların altta yatan nedeni olduğuna karar verecek yeterli kanıt bulunmamaktadır.

 

Geçirgen bağırsak sendromu riskinizi azaltmak için sağlıklı bir diyetle bağırsak sağlığını iyileştirmeye çalışın.

 

 

 

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ

Bir Cevap Yazın